Prvi pisani spomen o Tuzli potiče iz 950. godine. Te je godine bizantijski historičar i car Konstantin Porfiregonit u svom djelu "O upravljanju državom", izričito spomenuo Tuzlu kao grad, pod rimskim nazivom Salines što znači grad soli, sa napomenom da se nalazi u sastavu Raškog kneza Časlava, koji je poginuo u borbi sa Mađarima.

1463. Tuzla postaje dio Osmanskog carstva, a iz tog vremena potječe i njeno današnje ime, koje se izvodi iz turske riječi tuz , koja označava sol.

Po odlasku Osmanlija 1878. grad postaje dio Austro-Ugarske monarhije. Po završetku Prvog svjetskog rata Tuzla je, kao i cijela Bosna i Hercegovina bila dio novoosnovane Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca, od 1929. zvane Kraljevina Jugoslavija.

Kada su tokom Drugog svjetskog rata 2. oktobra 1943. godine partizanske jednice oslobodile Tuzlu od okupatora, Tuzla je bila najveći oslobođeni grad u Evropi. Iako je bila grad u kojemu su odnosi vlasti i tadasnje tzv. JNA imali korektne odnose, pri izlasku iz grada, 1992. godine, na Brcanskoj Malti, pripadnici JNA su poceli pucati, na sta su reagovali gradjani Tuzle, organizovani u Teritorijalnu odbranu. Multietnicna tuzlanska vlast tada je uspjela sprijeciti da sudbina Tuzle bude nalik sudbini Zvornika, Brckog i drugih gradova, okupiranih od strane profasisticke JNA. To je i razlog zbog kojeg je u Beogradu uhapsen Ilija Jurisic, koji je, nakon godinu dana sudjenja, i svjedoka koji ga i ne poznaju, jos uvijek u beogradskom zatvoru, narusena zdravlja.

Tuzla je jedini grad u Bosni i Hercegovini u kojoj, na izborima 1991. godine, nisu pobijedile nacionalističke stranke. Pobjedu je na tim izborima odnio antinacionalistički blok koji je osvojio 68% glasova. Zbog toga je Tuzla je u stranim i domaćim medijima tokom rata imala predznak tolerantnog grada. Eksponent takve politike bio je ondašnji gradonačelnik Selim Bešlagić. U burnom periodu rata u BIH 1992. - 1995. godine Tuzla je, usprkos srpskoj agresiji na zemlju i sam grada, bila i ostala najbolje čuvani i odbranjen grad u BiH. Ipak, 25. maja 1995. godine desio se nezapamćen zločin u historiji grada, tzv. Masakr na Kapiji, kada je granata ispaljena sa srbo-četničkih položaja na planini Ozren usmrtila 71, a ranila 115 civilnih osoba. Zločin se dogodio u središnjoj gradskoj ulici, centru noćnog života, na popularnoj "Kapiji". Na tom mjestu, u znak sjećanja, stoji spomenik sa imenima svih žrtava i tekstom: "Na ovom mjestu, 25. maja 1995. godine, srpski fašistički agresor je granatom prekinuo 71 mladi život. Proučite fatihu i pomolite se. Pamtite i opominjite. Građani Tuzle."

UNHCR je 17. jula 1998. godine Tuzlu proglasio otvorenim gradom.